Türkiye-İtalya İlişkileri İstanbul’da Tarih, Ticaret ve Bilim Ekseninde Masaya Yatırıldı

İstanbul Venedik Sarayı’nda (Palazzo di Venezia) düzenlenen “Türkiye-İtalya Ekonomik ve Ticari İlişkileri: Tarihsel Perspektif” başlıklı program, iki ülkenin geçmişten bugüne uzanan ilişkilerini bir araya getirdi. Programın açılışında İtalya’nın Türkiye Büyükelçisi Giuseppe Manzo ile TÜBA Konsey Üyesi ve İTÜ eski Rektörü Prof. Dr. İsmail Koyuncu protokol konuşmaları yaptı. Koyuncu, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker’i temsilen programa katıldı.

Tarihsel bağlardan güncel iş birliklerine

Koyuncu konuşmasında, iki ülke arasındaki ilişkilerin yalnızca günümüz diplomasisi ve ticaret anlaşmalarıyla sınırlı kalmadığını, Akdeniz’in ortak tarihinden ve yüzyıllar boyunca gelişen ticaret ağlarından beslendiğini ifade etti. Osmanlı dönemindeki kapitülasyonlardan 19. yüzyıldaki ticari ve mali bağlara, oradan 20. yüzyılın dönüşümlerine ve bugünkü iş birliklerine uzanan bu sürecin altını çizdi. 1963 tarihli Ankara Anlaşması’nın ilişkilerdeki önemli dönüm noktalarından biri olduğunu belirtti.

Bilim diplomasisi ve ortak projeler

Koyuncu, TÜBA tarafından yayımlanan İtalyan Elçi Raporları (1512-1789) adlı eseri katılımcılarla paylaştı. Venedik ve Vatikan arşivlerindeki belgelere dayanan eserin, Osmanlı-İtalyan ilişkilerinin siyasi, ekonomik, sosyal ve kültürel boyutlarını ortaya koyduğunu söyledi. Roma’da katıldığı Avrupa Birliği destekli Water4All projesine de değinen Koyuncu, İtalyan ortaklarla yeni proje başvuruları yapıldığını aktardı. TÜBA’nın İtalya’daki Accademia Nazionale dei Lincei ile ilişkileri ve iki akademi arasındaki Mutabakat Zaptı da konuşmada yer aldı.

Koyuncu, iklim değişikliği, su kaynakları, enerji güvenliği ve yapay zekâ gibi küresel sorunlarda uluslararası bilimsel iş birliğinin belirleyici olacağını vurguladı. Bu çerçevede 19-20 Mart 2027 tarihlerinde TÜBA ev sahipliğinde İstanbul’da düzenlenmesi planlanan Dünya Bilim Forumu’na (World Science Forum) dikkat çekti.

Akademisyenlerin sunumları

Açılış konuşmalarının ardından Gaetano Sabatini modern dönemde Osmanlı kapitülasyonlarını ele aldı. Giampaolo Conte 19. yüzyılın ikinci yarısındaki ticari ve mali ilişkileri anlattı. Ebru Boyar, Geç Osmanlı İstanbul’unda Guillaume de Bondini ve La Turchia / La Turquie gazetesi üzerine sunum yaptı. Alessandro Albanese Ginammi ise İtalya-Türkiye ticari ilişkilerini ve 1963 tarihli Ortaklık Anlaşması’nı değerlendirdi. Lelio Iapadre, Avrupa Birliği’nin dış ilişkileri bağlamında iki ülke arasındaki ticaretin güncel durumunu ve geleceğini ele aldı. Programın kapanış değerlendirmelerini Gaetano Sabatini yaptı.