TÜBA Başkanı Şeker, COP31’de İklim ve Sağlıkta Bilim Akademilerinin Rolünü Anlattı
TÜBA Başkanı Şeker, COP31'de iklim krizinin sağlık boyutunu ve bilim akademilerinin politika süreçlerindeki rolünü anlattı.

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Antalya’da düzenlenen “İklime Dirençli Sağlık Sistemleri İçin Bilim ve Liderlik” başlıklı uluslararası etkinlikte konuşan TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, iklim krizinin aynı zamanda bir sağlık krizi olduğunu vurguladı. Şeker, bilim akademilerinin politika süreçlerinde bağımsız danışmanlık, ulusal araştırma kapasitesinin güçlendirilmesi ve eşitlikçi uluslararası iş birlikleri yoluyla etkin rol alması gerektiğini ifade etti.
Mavi Alan Türkiye Pavilyonu’nda 9 Kasım 2026 tarihinde gerçekleştirilen oturumun moderatörlüğünü ABD Ulusal Tıp Akademisi Başkanı Dr. Victor J. Dzau yaptı. Panelde Brezilya Sağlık Bakanlığı’ndan Dr. Agnes Soares da Silva, Dünya Sağlık Örgütü’nden Dr. Maria Neira ve Endonezya Bilimler Akademisi Başkanı Prof. Dr. Daniel Murdiyarso konuşmacı olarak yer aldı.
Tek Sağlık Yaklaşımı Vurgusu
Şeker, sıcak hava dalgaları, kuraklıklar, seller ve orman yangınlarının insan sağlığını doğrudan etkilediğini, gıda ve su güvenliğini tehdit ettiğini belirtti. Dünya Sağlık Örgütü verilerine atıfla, 2000-2019 yılları arasında dünya genelinde yılda ortalama 489 bin sıcaklıkla ilişkili ölüm yaşandığını hatırlattı. İnsan, hayvan, bitki ve çevre sağlığının birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini savunan Şeker, “Tek Sağlık” yaklaşımının bakanlıkları, yerel yönetimleri, üniversiteleri ve bilim akademilerini bir araya getiren bir yönetişim modeline dönüşmesi gerektiğini kaydetti.
Bilim ve Politika Arasında Köprü
Şeker, akademilerin katkısını üç başlıkta değerlendirdi. Birincisi, farklı disiplinlerden uzmanlığın bir araya getirilerek hükümetlere güvenilir bilimsel kanıt sunulmasıdır. Bu bağlamda TÜBA’nın 2020 yılında yayımladığı “Türkiye’de İklim Değişikliği ve Halk Sağlığı Raporu” ile COP31 için hazırlanan “COP31 Eylem Gündemi Hedefleri: Sentez Raporu”na dikkat çekti. İkincisi, önleyici sağlık hizmetlerinin ve kurumsal kapasitenin güçlendirilmesidir. Türkiye’de TÜBA, TÜBİTAK ve TÜSEB arasındaki tamamlayıcı işbirliğini örnek olarak gösterdi. Üçüncüsü, eşitlikçi uluslararası bilimsel iş birliğidir. Şeker, her ülkenin kendi bilimsel kanıtını üretebilmesi gerektiğini, iklime dayanıklı sağlık sistemlerinin dışarıdan hazır alınamayacağını söyledi.
Somut Öneriler
Dzau’nun, akademilerin düşük ve orta gelirli ülkelerde politika etkisini nasıl artırabileceğine ilişkin sorusuna yanıt veren Şeker, sağlık, tarım ve çevre bakanlıklarını bir araya getiren “Tek Sağlık” konseylerinin kurulmasını, bölgesel veri üretiminin geliştirilmesini ve araştırmacıların uluslararası projelerde eşit ortak olarak yer almasını önerdi. Yanıtını “Kısacası: konseyler kurun, veri üretin, insanlara yatırım yapın.” sözleriyle tamamladı.
Başarının Ölçütü
Kapanışta Şeker, artık sorunun fark edilmesi aşamasından ölçülebilir sonuçlar elde etme aşamasına geçilmesi gerektiğini söyledi. Akademilerin hükümetlerin önceliklerini belirlemesine ve politikaların etkisini izlemesine yardımcı olması gerektiğini belirten Şeker, iklim ve sağlık alanındaki başarının üretilen strateji sayısıyla değil, korunan hayatlar ve oluşturulan dirençle ölçülmesi gerektiğini ifade etti.
Gündemde
- Burdur Valiliği ve İl Özel İdaresi, 122 bin metrekarelik Millet Bahçesi’ni 20 Kasım’da açıyor
- Vali Bilgihan, Burdur’daki okul ve stadyum inşaatlarını yerinde inceledi
- Kaymakam Kuruca, Kocaaliler’de yapımı süren sağlık merkezi ve 112 istasyonunu inceledi
- Yapay zekâ arama sonuçlarında markalar nasıl yer alıyor?
Son Haberler
- YÖK Başkanı Özvar, Ege Üniversiteler Birliği’nin kuruluşunda ortak araştırma bütçesi ve ortak laboratuvar çağrısı yaptı
- Enfeksiyon önleme ve medikal hijyen portföyüne iki yeni yerli ürün katıldı
- Ticaret Bakanı Bolat, Berlin’de Alman mevkidaşı Reiche ile ticaret hacmini 60 milyar dolara çıkarma hedefini konuştu
- Kızılkaya’da çörekotu çalıştayı: Kaymakam Kuruca üreticilerle akademisyenlerin toplantısına katıldı
- Erdoğan: Belediyelerde denetim ve şeffaflığı artıracak yerel yönetimler reformu hazırlanıyor
